Kibic-fensteri nisu zaboravljeni

VIDEO K9: Kibic-fensteri bili su glavni statusni simbol bolje stojećih kuća u XVIII i XIX veku. Danas su oni uglavnom oronuli prozori koji izlaze iz ravni uličnog dela fasade. Istoričari tvrde da se njihov nastanak vezuje za period pada cene stakla na tržištu. U prilog tome svedoče i podaci da se u Austrougarskoj porez na imovinu određivao između ostalog i po tome koliko je na uličnom delu fasade kuća imala prozora.

1031

Kibic-fensteri su posebno dizajnirani, izbočeni prozori, koji su bili statusni simbol 18. i 19. veka. Uglavnom su ih koristile vojvođanske frajle za razgledanje društvenih događaja onog doba.

Danas su oni zamenjeni modernim sistemima video-nadzora koji svakako nemaju nekadašnju čar.

Zahvaljući kibic-fensteru žena je mogla, kao svaka prava supruga i majka tog doba, da na vreme istrči i širom otvori kapiju. Lošim ponašanjem se smatralo već i to da domaćin stane ispred zatvorene kapije primoran da viče, a da sam siđe sa kola i otvori kapiju, bilo je nezamislivo.

“Kibic-fensteri se uglavnom rasprostiru u vojvođanskim gradovima i to ne u svim, nego uglavnom u podunavlju. Najviše ih ima baš ovde u Novom Sadu, Sremskim Karlovcima, zatim ima ih u Banatu, Pančevu, Vršcu, onda i u Sremskoj Mitrovici, dok ih, na primer, na severu Vojvodine ima znatno manje. U Somboru ima samo jedan kibic-fenster, u Subotici postoje kibic-fensteri koji su izvedeni nešto kasnije, početkom 20. veka”, naveo je dr Bogdan Janjušević, istoričar umetnosti i arhitekta.

O tipologiji i poreklu samih kibic-fenstera se ne zna mnogo i o tome nema puno podataka, govori Janjušević i dodaje da njemu nije poznat nijedan rad koji se bavi samo tom tematikom.

Prostorno kulturno-istorijska celina starog jezgra Novog Sada se nalazi pod zaštitom, što podrazumeva da se sve fasade, uključujući fasade objekata na kojima se nalaze kibic-fensteri takođe nalaze pod zaštitom i da se te fasade ne mogu menjati. Ukoliko neko želi da zameni prozor, mora da koristi iste materijale za iradu identičnog prozora kao što je postojao na prethodnoj fasadi.

POSTAVI ODGOVOR

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.