Srpska sretenjska revolucija

VIDEO K9: 15. februar obeležava se kao Dan državnosti u znak sećanja na čitav jedan istorijski period koji se naziva Srpska revolucija, a koji se direktno odnosi na 15. februar 1804. i 15. februar 1835. godine. Zašto su ovi datumi bitni za Srbiju, objašnjava istoričar Vuk Radulović.

69

15. februar 1804. i 1835. jednako su važni datumi za srpsku istoriju jer predstavljaju početak i kraj procesa u kome je Srbija dobila autonomiju koja je kasnije iznedrila i nezavisnost, kažu istoričari.

“Naime, 15. februara 1804. goidine je, nakon seče knezova, podignut Prvi srpski ustanak u Orašcu na zboru gde je izabran Karađorđe kao vođa i možemo grubo da podelimo taj period od 1804. do 1815. na period u kojem su se prvo vojnim sredstvima Srbi borili za nezavisnost, a to je period od 1804. do 1815. godine, dakle dva srpska ustanka, tj, Prvi i Drugi, a drugi je od 1815. do 1835. godine u kojem su se u Srbiji, uz pomoć Rusije, diplomatskim sredstvima borili za autonomiju koja će kasnije voditi ka nezavisnosti”, naveo je Radulović.

Period od 1804. do 1815. obeležili su Karađorđe i Miloš Obrenović, a poznate bitke koje su se odigrale u tom peeriodu su bitke kod Čegra, Deligrada, Mišara. Istoričari navode i da je nezavisnost srpska država dobila zahvaljujući velikoj i nesebičnoj pomoći Rusije koja je takođe vodila ratove sa Turskom imperijom i pritisicma pomagala Srbiji da dobije autonomiju.

“Ta autonomija je potvrđena 1830. godine hatišerifom, a 1953. godine 15. februara je krunisana borba za srpsku autonomiju i nezavisnost jednim Ustavom, koji nazivamo Sretenjskim ustavom, pošto se ustavi generalno u Srbiji nazivaju po verskim praznicima na koji su doneti. Taj ustav je u sebi sadržao izuzetno liberalne i demokratske odredbe, pre svega po ugledu na belgijski ustav iz 1931. godine je rađen. Sretenjski ustav napravio je Dimitrije Davidović i taj ustav u mnogo čemu je značajan za srpsku državnost jer je to prvi srpski moderni ustav”, rekao je Radulović.

Međutim, pošto je bio isuviše liberalan, nije odgovarao velikim silama koje su u tom momentu okruživale Srbiju i koje su bile apsolutne monarhije, kaže Radulović, jer nisu želele da tekovine Francuske revolucije budu utkane u Ustav jedne male balkanske zemlje, te je taj Ustav suspendovan posle samo 55 dana. Međutim, taj Ustav faktički označava kraj srpske revolucije tj. početak srpske državnosti koja će kasnije biti krunisana nezavisnošću.

POSTAVI ODGOVOR

Please enter your comment!
Please enter your name here